Trung Quốc: Mất gần 20 năm mới trùng tu xong Tử Cấm Thành

Tử Cấm Thành, nằm ngay trung tâm thủ đô Bắc Kinh, được khởi công xây dựng năm 1406 dưới thời Vĩnh Lạc. Sau đó suốt 5 thế kỷ, từ 1416 đến 1911, đây là nơi trị vì của các triều đại từ giữa nhà Minh đến cuối nhà Thanh Trung Quốc. Tọa lạc trên một diện tích 720.000 m², nó bao gồm 800 cung và 8.886 phòng, chủ yếu xây bằng gỗ. Do đó, UNESCO đã xếp Tử Cấm Thành là quần thể cổ bằng gỗ lớn nhất thế giới và quần thể này được công nhận là Di sản văn hóa thế giới vào năm 1987.

 Sau khi triều đại nhà Thanh kết thúc vào năm 1911, mãi tới năm 2001 Tử Cấm Thành mới lần đầu tiên được trùng tu. Việc tu bổ này được tiến hành từng đợt theo thứ tự các khu vực ưu tiên trong cung và các nhà chức tránh ước tính phải mất 20 năm người ta mới hoàn thành xong công việc tu bổ này để có một Tử Cấm Thành trọn vẹn với quy mô và vóng dáng gốc của nó.

Ông Lý Vĩnh Cách, Chủ nhiệm Trung tâm đại tu Cố Cung cho biết cần phải đòi hỏi thời gian lâu như vậy vì đặc điểm kiến trúc của Tử Cấm Thành là gỗ, các cung điện xây dựng không dùng đinh sắt. Những loại gỗ quý hiếm sử dụng cho việc xây dựng Tử Cấm Thành giờ đây đều thuộc loại quốc cấm, không được khai thác. Còn các bức tường là những loại gạch đặc biệt hoặc đá quý; hiện rất khó kiếm các nguyên vật liệu từ cách đây hơn 100 năm như đá xanh, đá lục, gỗ vàng tâm có đường kính lớn. Công tác tu bổ rất vất vả vì riêng khâu tìm kiếm nguyên vật liệu đã gặp không ít khó khăn.

Ông Lý cho biết, thời gian qua Cố Cung đã tiến hành đại tu nhiều khu vực, như Cung Lưu Li. Ngày 10/11 vừa rồi bắt đầu cho trùng tu cung Quyện Cần Trai. Đây là nơi sa hoa lộng lẫy nhất thời Càn Long. Cung này được xây dựng trong vườn hoa Càn Long để Vua Càn Long sống sau khi thoái vị vào năm 1795. Nơi đây được trang hoàng lộng lẫy, hào hoa và tinh túy, kết tinh trình độ nghệ thuật của Trung Hoa trong thế kỷ 18. Sinh thời, Vua Càn Long từng hạ chỉ giữ lại khu vực Điện Ninh Thọ trong Cố Cung làm nơi để Thái Thượng Hoàng sống, khu vực này gồm Vườn Thượng uyển Càn Long và cung “Quyện Cần Trai”. Nhưng do nhiều năm không được phục chế nên đồ trang trí, nhất là các bức khảm vàng, bạc, ngọc trai, bức thêu đều đã hư hỏng. Năm 1924, khi Hoàng đế cuối cùng Phổ Nghi rời khỏi Cố Cung thì khu vực này đã đóng cửa, cấm người ra vào, nên càng bị hư hỏng nặng.

Cung Quyện Cần Trai rộng trên 170 m2, được xây dựng thành hai tầng có 9 gian hình chữ U. Trong có phòng trình diễn được trang trí hết sức tinh tế để phục vụ riêng Vua Càn Long. Xung quanh tường là những bức họa rất tinh vi về cảnh sắc sơn thủy. Ngoài ra cung Quyện Cần Trai có hơn 70 bức tranh, trong có có 12 bức trên trần nhà.

Dự kiến cuối năm 2009 công trình trùng tu cung Quyện Cần Trai sẽ được hoàn tất và đón khách tham quan. Tuy nhiên, toàn bộ công trình gồm vườn hoa và các kiến trúc khác dự kiến tới năm 2017 mới hoàn thành.

Ông Lý Vĩnh Cách cho biết việc đại tu có sự tham gia của nhiều nghệ nhân hàng đầu trong nước, nhưng không áp dụng kiểu cách mới vào di tích cổ mà dùng phương pháp thủ công. Đây cũng là lý do khiến công việc trùng tu không thể diễn ra nhanh chóng được.